Regioreportage Hochkönig

Weg van de piste

Tekst: Emely Nobis

Wat als je partner elke dag de piste op wil en jij niet eens wilt leren skiën? Dan hoef je tegenwoordig niet meer thuis te blijven. In het ontspannen skigebied
Hochkönig ontdek ik wat wintersport zo leuk maakt.

Besneeuwde bergen, bepoederde boomtoppen, sfeervol verlichte bergdorpjes… het idyllische winterwonderland Oostenrijk ken ik alleen van plaatjes. Voor geen goud krijg je mij op de lange latten. Ik dacht altijd dat je dan in een skigebied niet veel te zoeken hebt. Een beetje doelloos door een dorpje wandelen of eindeloos lezen terwijl je reisgenoten schijnbaar moeiteloos over de pistes glijden? Niet mijn idee van vakantie. Maar als hoofdredacteur van een tijdschrift over Oostenrijk (en partner van een ervaren skiër) moet ik er nu toch aan geloven. Ik wil het geheim van wintersport ontrafelen. Al gauw blijkt dat veel skigebieden in Oostenrijk zich het lot van mij en mijn collega-piste-mijders hebben aangetrokken. Ze bieden inmiddels ook buiten de pistes tal van sportieve mogelijkheden. Een deel daarvan, zoals sneeuwschoenwandelen en langlaufen, wil ik wel eens proberen.

Op zoek naar een vanuit Nederland goed bereikbare, niet al te toeristische bestemming die zowel skiërs als minder avontuurlijke sporters genoeg te bieden heeft, komen we terecht in Hochkönig (Salzburgerland). Het skigebied rondom de drie plaatsjes Mühlbach, Dienten en Maria Alm heeft 120 kilometer pistes, maar ook 40 kilometer langlaufloipen en 85 kilometer winterwandelwegen.

Fakkeloptocht

Ons uitgangspunt wordt Dienten, het geografische centrum van Hochkönig. Het achthonderd inwoners tellende dorp heeft nog veel oude houten huizen, vaak voormalige boerderijen. Aan de zuidkant, op een heuvel aan de voet van de berg Hochkönig, staat een lieflijk kerkje met uivormige toren dat ’s avonds als een baken wordt verlicht. En al is het eind januari: de kerstsfeer is nog volop aanwezig, want kerstverlichting en -decoraties blijven traditioneel hangen tot Maria-Lichtmis op 2 februari. Nog romantischer wordt het als we meteen de eerste avond meedoen aan een fakkeloptocht door het dorp, via de Sonnberg omhoog naar de Bründlarena.

De skischolen van Dienten geven hier bij vloedlicht­belichting een twee uur durende demonstratie van hun kunsten, zoals synchroonskiën, free­style en snowkiten met fluoriserende vliegers. Na deze Mountain Mania Skishow wordt het tijd voor mijn eerste après ski-ervaring in het Bründlstadl naast de piste. De sfeer in de hut is gezellig en familiair. Kinderen en volwassenen, toeristen en lokalen: zonder hoempa hoempa mengt iedereen hier op een ontspannen manier.

Oversized schoenen

De volgende ochtend rijden we naar het Arthur­haus in Mühlbach. De familie die dit hotel al in vijfde generatie runt, is ook eigenaar van de omringende bossen. Daar gaan we naartoe voor een ‘schnupperkurs’ sneeuwschoenwandelen met lokale gids Silvia Wieser. Sneeuwschoenen en stokken huren we in het hotel; onze eigen wandelschoenen klemmen we vast in de oversized sneeuwschoenen. Het eerste kwartier wandelt nog wat onwennig, maar al gauw stappen we gemoedelijk door het witte bos. De basistechniek is simpel: bij het klimmen leun je op de voorvoet, bij het dalen juist op je achtervoet. Omdat je bij het dalen bovendien de hele voet vastklemt in de sneeuwschoen, is de val-kans eigenlijk nihil. Dankzij de metalen punten aan de sneeuwschoenen glij je ook niet makkelijk weg. Onze stokken zijn dus niet echt nodig, maar geven gevoelsmatig net wat meer balans. Winterwandelen zonder sneeuwschoenen kan ook, maar alleen als de sneeuw hard is. Anders is het risico groot dat je wegzakt en fikse blessures oploopt. Na onze klim bereiken we een heuvel waar de toppen van jonge bomen boven de witte vlakte uitsteken. We trekken onze sporen in de maagdelijke sneeuw. Ik ben onder de indruk van de stilte, van het pure, bijna zwart-witte landschap en het uitzicht op de omringende bergen en dalen. Zonder het te weten, heb ik al die jaren iets gemist.

Sleetje rijden

Terug bij het Arthurhaus eten we in de zon op het terras een Jausenplatte met heerlijke kaas van de achter het hotel gelegen Sennerei. Silvia blijkt niet alleen alles te weten over wandelmogelijkheden, maar ook over geologie, flora en (mijnbouw)geschiedenis van de regio. Ze vertelt hoe de koperertsmijnen in Mühlbach rijkdom naar het dorp brachten, met als gevolg dat ergens halverwege de vorige eeuw vrijwel alle oude huizen tegen de vlakte gingen om plaats te maken voor nieuwbouw. ‘De enige twee oude boerderijen die er nog staan, zijn van oorlogsinvalide ‘koempels’. Zij konden niet meer terug de mijnen in en hadden dus geen geld voor nieuwbouw.’

Dat er in Dienten nog wel veel oude huizen staan, komt omdat de mijnen hier geen koper maar ijzererts leverden. ‘Die productie viel al rond 1850 stil, met grote armoede tot gevolg. Mensen in Dienten hadden nooit geld om te slopen en een modern nieuw huis te bouwen. Achteraf een geluk bij een ongeluk.’ Silvia vertelt dat er in Hochkönig altijd veel mijnwerkers uit andere landen hebben gewerkt. ‘We zijn van oudsher gewend om met mensen uit allerlei culturen om te gaan, wat ons nu in het toerisme van pas komt. Veel vrouwen hier zijn ook getrouwd met buitenlanders.’

Terug in Dienten lokt die avond de verlichte Rodelbahn. Via een pad langs de glijbaan (in feite gewoon de zijkant van de baan) lopen we gestaag een uur lang omhoog. Af en toe duiken we aan de kant om uit te wijken voor een slee die de bocht wel erg ruim neemt. Gelukkig is de Rodelbahn goed beveiligd met een muur van sneeuw. Eenmaal boven pauzeren we volgens goed lokaal gebruik bij Grünegg, een gezellig gasthaus met schnaps en gin uit eigen branderij. Voor een paar euro huren we hier een slee en glijden we gesterkt door een Vogelbeerbrand extra swingend weer naar beneden. Het is jaren geleden dat ik voor het laatst sleetje heb gereden, maar het geeft nog net zo’n adrenalinekick als vroeger.

Tegen de volgende activiteit op mijn beginners­cursus wintersport zie ik wel een beetje op: Langlaufen. Ik waarschuw juf Sieglinde Bertha, die zich over me ontfermt, op voorhand: ik ben niet goed in evenwicht bewaren, dus ik voorzie valpartijen. Des te meer reden om te leren langlaufen, vindt de kordate Sigi. Dat is namelijk heel goed voor je coördinatie en balans. Ze wil weten hoeveel ik weeg, want je gewicht (en dus niet je lengte) blijkt bepalend voor de afmeting van de langlauflatten. Nadat we passende schoenen, latten en stokken hebben uitgezocht, gaan we naar de oefenloipe (de langlaufbaan) in Maria Alm. Pas daar mag ik mijn schoenen in de ski’s klikken, want langlaufski’s verdragen het niet als je met ze over asfalt loopt. Sigi legt intussen de verkeersregels van het langlaufen uit: op de loipe loopt iedereen in dezelfde richting door het spoor; eenrichtingverkeer dus. Als je toch twee sporen ziet, is dat dus geen heen- en terugweg. Het tweede spoor is het ‘inhaalspoor’. Wie een langzame voorganger wil passeren, kan dus even in het tweede spoor stappen, snelheid maken en dan weer in het eigen tempo verder.

Als een heks

Na een warming up moet ik er echt aan geloven. Op de blauwe loipe (vlak en zonder bochten) oefenen we een aantal technieken, zoals overstappen, afzetten met de stokken, balanceren op één been, remmen en gebogen door de knieën, met de stokken onder de arm, een stukje te glijden. Het valt bepaald niet mee en zoals verwacht ga ik een paar keer onderuit, maar ik kom zacht neer. Het opstaan is moeilijker dan het vallen! Sigi legt uit dat ik te veel naar achteren leun en me op de latten klein moet maken, ‘als een heks op een bezemsteel’. Een natuurtalent ben ik niet, maar dankzij Sigi’s enthousiasme en volharding valt uiteindelijk toch het kwartje en lukt het me om zelfstandig een ronde te roetsjen. En nog belangrijker: ik heb de smaak van wintersport te pakken. Sneeuwschoenwandelen is een ontdekking, langlaufen wil ik misschien wel echt leren en wie weet durf ik volgend jaar zelfs een skicursus aan. Bovenal bevalt me het hele pakket: de heerlijke berglucht, de sfeervolle dorpjes, het bij elkaar kruipen in de gezellige hutten. Winterromantiek puur.

Tips & Adressen

Algemeen

Wintersportregio Hochkönig ligt tussen 800 tot 1.900 meter. In het winterseizoen rijdt tussen de drie gemeentes Maria Alm, Dienten en Mühlbach een gratis skibus naar de liften.  Wie niet wil skiën, kan kiezen uit tal van andere activiteiten: een tocht per paardenkoets, Eisstockschiessen, skitouren, nachtskiën, rodeln. De Hochkönig Card, bij veel accomodaties inbegrepen, biedt bij aangesloten bedrijven korting op entreeprijzen, (ski)lessen of de huur van een (ski)uitrusting. Meer informatie over alle activiteiten, evenementen en (het boeken van) accommodaties in de regio: hochkoenig.at

Lokale Tourismebureaus: Dorf 66a in Dienten, Am Dorfplatz 154 in Mühlbach en Am Gemeindeplatz 7 in Maria Alm.

Overnachten

Mitterwirt

Aangenaam hotel van de familie Ottino in het centrum van Dienten, met ruime kamers, wellnessvoorzieningen en eigen parkeerplaats. Het personeel is bijzonder hartelijk en voorkomend. Goed verzorgd avondeten (soms in de vorm van een buffet) in de knusse eetzaal. Mitterwirt organiseert voor gasten tal van activiteiten, zoals sneeuwschoenwandelen, Eisstockschießen en nacht-rodeln. Dorf 23 in Dienten, hotel-mitterwirt.at

Arthurhaus

Hond- en kindvriendelijk berghotel tussen Hochkeil en Mandelwänden, met meerdere skiliften en een Langlaufloipe voor de deur (uitrusting te huur in het hotel). Op de kaart kaas van Sennerei Schweizerhütte pal achter het hotel. Mandlwandstraße 110 in Mühlbach am Hochkönig, arthurhaus.at

Eten & Drinken

Bäckerei Bauer

Biobakker, café en konditorei met filialen in Dienten (dorf 7), Maria Alm (Dorfstraße 4) en Mühlbach (Dorf 248), waar je brood(jes) en zelfgemaakte chocolades (zoals een bergkaas-chocolade) kunt kopen. Ook een prima adres voor ontbijt, lunch of ‘Kaffee und Kuchen’. baeckerei-bauer.at

Grünegg

Traditionele stube in pand uit 1506 op de Grünegg Alm, bij de start van de rodelbaan van Dienten. Na enkele glaasjes van de prijswinnende ‘Schnapserl’, gin of likeuren van de familie Rainer daal je probleemloos de 1,5 km lange rodelbaan af. Met sleeverhuur. Reserveren voor het eten is aanbevolen. Grüneggweg 1 in Dienten, gruenegg.at

Bründlstadl

Sfeervolle en populaire après ski-hut in voormalige paardenstal, met nieuwbouwgedeelte in oude stijl. Reserveren voor het eten is aanbevolen. Bründl 11 in Dienten, stadl.at

Steinbockalm

Café-restaurant met traditionele Stube én een modern chill- en loungegedeelte op de Steinbock Alm in Hinterthal. Prachtig uitzicht vanaf het panoramaterras. Moderne, internationale kaart met regionale accenten. Per lift, te voet en (langlauf)ski bereikbaar, dus een ideale lunchplek voor ‘gesplitste’ groepen. Hochmais 6 in Maria Alm, steinbockalm.at

Zien & Doen

Königstour

Deze koninklijke tocht door het rijk van de Hochkönig loopt van Maria Alm over Dienten naar Mühlbach (of andersom) en telt 32 geschakelde kilometer piste. Onderweg overbrug je 6.700 meter hoogteverschil en kom je langs vijf bergtoppen. Het hoogste punt is het bergstation van de Abergalmbahn op 1890 meter. Goede skiërs kunnen de tocht in drie uur afleggen. Wil je onderweg de tijd nemen voor alle panorama’s en het ruime culinaire aanbod, dan is het aan te raden vroeg op pad te gaan. Langs de route van de Königstour liggen geocaching-schatten verborgen. GPS-apparaten zijn (tegen borg) gratis te leen bij de toerismebureaus in Mühlbach, Dienten en Maria Alm.

Langlaufen

Hochkönig heeft veertig kilometer loipen, geschikt voor beginners en gevorderden. De meeste loipen (30 kilometer) vind je in Maria Alm. Ze zijn bovendien aangesloten op het Pinzgauer Loipennetz. Aan de voet van de Hochkönig zijn nog twee extra rondwandelingen. De Arthurhaus-Loipe (1.500 meter hoog, 3,7 kilometer lang) bij het Arthurhaus in Mühlbach en de Birgkarloipe (1.370 hoog, 7 kilometer lang) vanaf Berggasthof Mittereggalm in Dienten (parkeren bij dalstation Dachegglift). Langlaufles krijg je onder meer bij de Alpin Skischule in Maria Alm. alpinskischule.at

Winter(sneeuw)wandelen

Het gebied Hochkönig beschikt over 85 kilometer geveegde en geprepareerde winterwandelwegen. In alle drie de dorpen kun je sneeuwschoenwandelen met een gids. Aaanmelden via het toerismebureau Mühlbach (+43 6584 20388 40) of bij het Arthurhaus.

Mountain Mania Skishow

Deze twee uur durende spectaculaire show van de skischolen in Dienten vindt enkele malen per seizoen plaats.

Mijnbouwmuseum

Het Kupfer-Bergbaumuseum in Mühlbach brengt de geschiedenis van koperertswinning in en om Mühlbach tot leven, vanaf de prehistorie tot de moderne tijd. Vlak naast het museum hebben oud-‘Kumpels’ een voormalige schuilkelder omgebouwd tot demonstratie-mijnschacht. Er staan oude werktuigen en met animaties is te zien hoe in achtereenvolgens prehistorie, middeleeuwen en moderne tijd koper uit kopererts werd gewonnen. Het museum is geopend van  eind december tot begin april en van medio mei tot medio oktober. De demonstratie-mijnschacht is alleen met gids te bezoeken.  Mühlbach am Hochkönig 237, museum-hochkoenig.com

Kijk wat je allemaal in de omgeving kunt doen op onze wegwijzer.