, ,

Prachtige houtarchitectuur
in Bregenzerwald

In Bregenzerwald (Vorarlberg) raak je als liefhebber van natuur en architectuur niet uitgekeken. Als je voor het eerst het dal inrijdt, is de idylle bijna te mooi om waar te zijn. De vele houten huizen en hotels met bloembakken aan de gevels, de verzorgde tuintjes, de almen (hier Alpen genoemd) met lieftallige bruine koeien, de bergen, de bossen… en alsof dat nog niet genoeg is zien we geregeld spannende moderne gebouwen van hout en glas naast traditionele boerderijen. Het contrasteert en harmonieert tegelijkertijd: hier respecteren oud en nieuw elkaar.

Het beste verken je de regio, met 1.500 Kilometer gemarkeerde routes door het dal en de omliggende bergen, al wandelend. Wie vooral de architectuur wil verkennen, kan op meerdere locaties in het dal (zoals hotels en de toerismebureaus) een doosje met plattegrondjes kopen van de in het artikel beschreven Umgänge in de twaalf dorpen. De begeleidende tekst is zowel in het Duits als Engels. Wij verloten onder onze lezers een doosje met alle twaalf plattegronden én een (eveneens Duits- en Engelstalig) achtergrondboek over de (bouw)cultuur in Bregenzerwald. Kans maken? Reageer uiterlijk 6 april via Mail & Win.

Superster Angelika Kauffmann

Een bezoek aan Bregenzerwald is niet compleet zonder een bezoek aan het Angelika Kauffmann Museum in Schwarzenberg. De schilderes Angelika Kauffmann (1741-1807) – dochter van een Schwarzenberger – was een superster in haar tijd. Ze schilderde vorsten en vorstinnen, werd als een van twee vrouwen lid van de in 1768 opgerichte Royal Academy of Arts in London en er staat een buste van haar in het Pantheon in Rome. Haar privéleven was turbulent voor een vrouw in haar tijd. Ze was het enige kind van Johann Josef Kaufmann – een boerenzoon die het tot frescoschilder had geschopt – en vroedvrouw Cleophea Lutz. Van haar moeder leerde ze vier talen en musiceren; van haar vader schilderen.  Ze bleek een wonderkind, dat op haar twaalfde al de bisschop van Como mocht portretteren.

Na de dood van haar moeder in 1757 neemt haar vader haar mee op zijn reizen. Als blijkt dat haar het zijne ver overtreft, wordt hij haar manager. In 1767 – toen ze met haar vader in Engeland woonde – huwde ze een vermeende Zweedse graaf (Frederick de Horn), die zich later ontpopte als bedrieger en er met haar spaargeld vandoor ging. Het huwelijk werd in 1768 door de Anglicaanse kerk geannuleerd en ondanks deze smet op haar reputatie werd Kauffmann in hetzelfde jaar naast Mary Moser door de koning aangewezen als een van twee vrouwelijke ‘oprichtingsleden’ (naast 32 mannen) van de Royal Academy in London.

Kauffmanns tweede huwelijk in 1781 met de heel wat oudere Venetiaanse schilder Antonio Zucchi (1726-1795) was gearrangeerd door haar vader. Hij zag in hem de ideale manager voor als hijzelf zou zijn overleden, wat al in 1782 het geval was. Het tweede huwelijk lijkt te hebben gefunctioneerd. Wel had ze in haar tweede huwelijksverdrag laten vastleggen dat alleen zijzelf over haar vermogen kon beschikken. Het echtpaar woonde in Italië. Hun huis in Rome werd een trefpunt voor de kunstenaars van de stad, maar ook voor de aristocratie. Gasten waren onder meer Goethe en keizer Josef II. Angelika Kauffmann overleed op 5 november 1807 als een vermogende vrouw. Haar begrafenisstoet was de grootste in Rome na die van de in 1520 overleden Rafaël. Er liepen vijftig priesters mee en ook twee kolossale schilderijen van haar hand werden meegedragen. Nog hetzelfde jaar werd ze geëerd met een buste in het Pantheon. Dat ze nu vrij onbekend is, wijt de curator van het Angelika Kauffmann museum aan de tijd waarin ze schilderde. ‘Het Classicisme heeft nu eenmaal geen Michelangelo of Leonardo da Vinci voortgebracht. Veel schilders die in die tijd ongelooflijk beroemd waren, kennen we nu niet meer.’

Daar komt bij dat ze vooral in Engeland en Italië heeft gewerkt. In die landen kennen velen haar werk nog steeds.

Lees meer over Bregenzerwald en Angelika Kauffmann in Oostenrijk Magazine editie 1/2018. Het nummer ligt tot 6 april in de winkel en is te koop in onze webshop.

Hier nog wat extra tips en adressen.

In het plaatsje Krumbach in Bregenzerwald kun je ’s zomers op donderdagochtend een met gids door het plaatselijke moeras volgen, met informatie over hoe een moeras ontstaat, wat er zoal groeit en bloeit en waarom de resterende moerassen in het plaatsje niet worden drooggelegd. De prijs bedraagt €8, http://www.krumbach.at/Moore_Krumbach/Gefuehrte_Moorwanderungen

Vier restaurateurs in Krumbach – de zogeheten Moorwirte – maken met planten, kruiden en bessen uit het moeras verfijnde gerechten en drankjes. http://www.krumbach.at/Moore_Krumbach/Moorwirte

Behalve kaas is ook kwaliteitsolie een lekker meebrengsel uit het Bregenzerwald. Bij de Ölmanifaktur Österle in Krumbach koop je onder meer koudgeperste tomatenpittenolie, pompoenpittenolie en olijfolie. www.oelmanifaktur.com

Lawurscht in Hittisau is een mooie delicatessenwinkel, met onder meer vleeswaren en worst van dieren die op de eigen biologische boerderij zijn opgegroeid, zelfgemaakte gedroogde pasta en jams en chutneys. www.lawurscht.at

De boerenwinkel in Virgen verkoopt delicatessen van lokale boeren, zoals spek, worst, jam en broodbeleg. Ook handgemaakte souvenirs uit de regio zijn er te koop. www.bauernladen-virgen.at

Karin Kaufmann verkoopt in haar winkeltje in Egg (zelfgemaakte) delicatessen en kookgerei van Bregenzerwälder handwerkers. www.fraukaufmann.at

Het muziekfestival Alpenarte in Schwarzenberg is een platform voor internationaal jong muziektalent, met zowel in het voor- als najaar meerdere concerten en workshops. www.appenarte.at